Działalność

Polska 1968-2018

Anna Stawikowska, 22.03.2018

21 marca w Sali Kolumnowej Towarzystwa Naukowego w Toruniu odbyło się spotkanie z Aleksandrem Smolarem, Prezesem Fundacji im. Stefana Batorego. Było to pierwsze wydarzenie w ramach organizowanych przez KOD Regionu Kujawsko Pomorskiego Obywatelskich Obchodów 50 rocznicy Wydarzeń Marca ’68 odbywających się pod Patronatem Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

Aleksander Smolar jest publicystą i działaczem społecznym i politycznym. Studiował ekonomię i socjologię na Uniwersytecie Warszawskim. Po ukończeniu studiów w 1964 roku został asystentem na Wydziale Ekonomii. W marcu 1968 uczestniczył w studenckich protestach, aresztowany i więziony do lutego 1969. Usunięty z uczelni, po zwolnieniu z zakładu karnego pracował w przedsiębiorstwach przemysłowych.

W 1971 udał się na emigrację, przebywał we Włoszech, Wielkiej Brytanii i Francji. Po rocznych studiach stosunków międzynarodowych w School for Advanced International Studies, The Johns Hopkins University został zatrudniony jako pracownik naukowy Narodowym Centrum Badań Naukowych w Paryżu (Centre National de la Recherche Scientifique) Był stypendystą m.in University of London, Woodrow Wilson Center w Waszyngtonie, New York University w Nowym Jorku.

Założył w Szwecji kwartalnik polityczny „Aneks”, który z Uppsali przeniósł się do Wielkiej Brytanii i był jego redaktorem naczelnym Równolegle (w latach 1976–1980) pełnił funkcję rzecznika Komitetu Obrony Robotników i KSS KOR, organizował sprzęt poligraficzny i introligatorski dla opozycji demokratycznej w Polsce.

Aleksander Smolar jest współzałożycielem i wieloletnim członkiem Zarządu Europejskiej Rady Stosunków Międzynarodowych (European Council on Foreign Relations), oraz zastępcą przewodniczącego Rady Zarządzającej i Rady Naukowej Instytutu Nauk o Człowieku w Wiedniu. Do Polski powrócił na zaproszenie Tadeusza Mazowieckiego w 1989 roku. W latach 1989–1990 i 1992–1993 był doradcą premierów RP.

W 2011 prezydent Bronisław Komorowski odznaczył go Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, został także odznaczony francuską Legią Honorową. W 2009 za stworzenie forum poważnej debaty oraz dorobek w promowaniu demokracji, działalność naukową i zasługi dla polskiej służby zagranicznej minister Radek Sikorski przyznał mu Odznakę Honorową „Bene Merito”. Jest również laureatem Nagrody im ks. Józefa Tischnera (2009) za całokształt twórczości oraz Nagrody Specjalnej Lewiatana przyznanej przez Konfederację Lewiatan (2011).

Córka pana Aleksandra, Anna Smolar jest znaną reżyserką. Obecnie w Teatrze Polskim w Warszawie można oglądać jej spektakl „Kilka obcych słów po polsku”.

Środowe spotkanie rozpoczęła Przewodnicząca Kujawsko Pomorskiego KOD Aleksandra Solecka, witając gościa i zebranych w Sali Kolumnowej. Poinformowała o programie toruńskich Obywatelskich Obchodów 50 Rocznicy Wydarzeń Marca’68 organizowanych przez KOD. Następnie poprosiła Annę Stawikowską z komitetu organizacyjnego tej imprezy o przedstawienie pana Smolara. Po krótkim przedstawieniu gościa, Anna Stawikowska odczytała list otwarty w do władz Polski, Izraela, USA, do Unii Europejskiej i za pośrednictwem mediów do społeczeństw krajów demokratycznych oraz do obywatelki polskich. List dotyczy obecnych relacji polsko-żydowskich, Poprosiła zebranych, którzy zgadzają się z treścią tego listu, o złożenie pod nim podpisów.

Po tych ogłoszeniach zebrani wysłuchali wykładu Aleksandra Smolara „Polska 1968-2018”. Nasz gość na początek przedstawił swoje bardzo bezstronne refleksje na temat Marca 68, jego genezy i istoty. W części dotyczącej roku 2018, unikając tanich porównań, zwrócił uwagę na pewne korelacje wydarzeń obecnych i tych sprzed 50 lat. Szczególnie istotny jest fakt poszukiwania legitymizacji przez ówczesną i obecną władzę, poprzez odwołanie się do najgorszych polskich demonów – ksenofobii, antysemityzmu. A one raz uwolnione i dopuszczone jako równoprawne w dyskursie politycznym nie dadzą się , może nawet wbrew intencjom władz, łatwo opanować. W ramach dygresji prelegent zwrócił uwagę na nieudaną próbę "ocieplenia" wizerunku rządu PiS poprzez przydanie mu twarzy Morawieckiego. Okazał się on – mimo pewnej ogłady i znajomości języków - po prostu bezrefleksyjnym radykałem owładniętym obsesją antykomunistyczną. Po wykładzie nastąpiła interesująca dyskusja, w trakcie której, podobnie tak jak w trakcie wykładu, urzekała bezstronność, uczciwość intelektualna i umiar w poglądach i ocenach zaprezentowane przez pana Aleksandra Smolara.

Na zakończenie prelegent otrzymał od wdzięcznych słuchaczy za pośrednictwem KOD biało-czerwone kwiaty i najlepsze w tej części świata pierniki z Żywego Muzeum Piernika Elżbiety i Andrzeja Olszewskich, a Anna Stawikowska podkreśliła, że Obywatelskie Obchody Wydarzeń Marca ’68 finansowane są głównie przez anonimowych, indywidualnych darczyńców.

  

Kontakt

Siedziba biura regionalnego:
ul. Mickiewicza 48/4
87-100 Toruń

Tel. +48 729 055 216
Dyżur Zarządu w  czwartki od 17.00 do 19.00

Telefony:

od 12.00 – 18.00
+48 729 055 216 (Toruń, Inowrocław, Grudziądz).
+48 798 714 589 (Włocławek)
+48 570 655 757 (Bydgoszcz)
e-mail: zarzad@kodkp.info
Redakcja: media@kodkp.info